Robert Descharnes, Salvador Dalí op de rotsen van Cap de Creus. Cadaqués, augustus 1959. © Descharnes & Descharnes sarl 2021 / Image Rights of Salvador Dalí reserved. Fundació Gala-Salvador Dalí, Figueres, 2021

Dalí - en niets anders

Van erotische schetsen tot zelfontworpen advertenties

11 juni t/m 21 november 2021

Salvador Dalí (1904-1989) was een creatieve alleskunner. Vrijwel iedereen kent zijn schilderijen met gesmolten uurwerken, maar juist deze krijg je nu niet te zien. In de tentoonstelling Dalí - en niets anders maak je namelijk kennis met zijn verrassende kant: van erotische schetsen tot zelfontworpen advertenties. Een bijzondere selectie foto's geeft een inkijkje in zijn leven aan de Spaanse kunst. Want wist je dat hij naast kunstschilder, ook reclamemaker, schrijver, acteur, minnaar én model was?

Dalí ontwikkelde zich al op zeer jonge leeftijd tot kunstenaar. Hij deed er vervolgens alles aan om de aandacht op zichzelf te vestigen. En met succes! Zijn sprankelende humor, vergaande passie, bewuste provocatie, opmerkelijke uitspraken en natuurlijk zijn markante snor vielen op. Het leven van de Catalaan was één groot, vaak provocerend optreden. Hij stond graag in de schijnwerpers en zocht de aandacht van de massa. Hij cultiveerde zijn uiterlijk, schitterde in magazines, trad op in talkshows en was veelvuldig in het nieuws. Hiermee maakte hij zichzelf tot een wereldberoemd en onsterfelijk merk: Dalí - en niets anders.

Op mijn derde wilde ik kok worden. Op mijn vijfde wilde ik al Napoleon zijn. Sedertdien heeft mijn ambitie alleen maar steeds grotere vormen aangenomen, en tegenwoordig is het mijn streven om Salvador Dalí te worden, en niets anders.
Salvador Dalí, 1972*

Van Chupa Chups logo tot Vogue cover

Klein 14P Medias Bryans 1944Advertenties voor nylonkousen van Bryans, aardolie van Shell en auto's van Datsun. Ontwerpen voor parfums, Chupa Chups lolly's, Vogue covers en een asbak voor Air India. Dalí schroomde niet om zijn artistieke gaven aan te wenden voor de meest uiteenlopende commerciële opdrachten. Hij was in vele opzichten een baanbrekend kunstenaar. Naast zijn personage dat op zichzelf al een kunstwerk was, breidde hij zijn kunsten uit tot ver buiten het schilderwerk. Niets was hem te gek.

Reclame voor nylonkousen van het merk Bryans Hosiery in het tijdschrift Vogue, 1944 © Salvador Dalí, Fundación Gala-Salvador Dalí, c/o Pictoright Amsterdam 2021

Intieme foto's van zijn leven

De veelzijdige tentoonstelling bevat behalve tekeningen, ontwerpen en objecten van uiteenlopende aard ook een niet eerder in Nederland getoonde selectie van 125 foto’s die een intiem kijkje bieden in het leven van de flamboyante Catalaan. De foto’s zijn gemaakt door de Franse fotograaf Robert P. Descharnes (1926-2014). Hij maakte meer dan 60.000 foto's van de kunstenaar. De foto’s tonen Dalí - immer poserend - in en rond zijn bijzondere huis in Port Lligat en aan de kust nabij het Catalaanse Cadaqués: de kunstenaar aan het werk, in zijn vrije tijd met vrienden en uiteraard met zijn grote liefde Gala.

  • Robert Descharnes, Salvador Dalí met paardenbloem. Port Lligat, Cadaqués, oktober 1959.  © Descharnes & Descharnes sarl 2021 / Image Rights of Salvador Dalí reserved. Fundació Gala-Salvador Dalí, Figueres, 2021
  • Robert Descharnes, Salvador Dalí en Gala op hun boot. Augustus 1959.  © Descharnes & Descharnes sarl 2021 / Image Rights of Salvador Dalí reserved. Fundació Gala-Salvador Dalí, Figueres, 2021
  • Robert Descharnes, Salvador Dalí op de rotsen van Cap de Creus. Cadaqués, augustus 1959. © Descharnes & Descharnes sarl 2021 / Image Rights of Salvador Dalí reserved. Fundació Gala-Salvador Dalí, Figueres, 2021
  • Foto Jan-Kees Steenman
  • Foto Jan-Kees Steenman
  • Foto Jan-Kees Steenman
  • Foto Jan-Kees Steenman
  • Foto Jan-Kees Steenman
  • Foto Jan-Kees Steenman

Bewerkt door Salvador Dalí

GOYA SD 65 KleinZelden vertoond is de complete door Dalí in de jaren 70 bewerkte reeks Los Caprichos (de Grillen) van Francisco Goya. Deze aquatint-etsen maakte Goya eind 18de eeuw; ze bevatten een verlichte en satirische kritiek op de dwaasheden van de toenmalige Spaanse maatschappij. Kort na verschijning liet Goya de reeks uit de handel nemen uit angst voor vervolging.

Dalí, groot bewonderaar, maakte exacte replica's van de oorspronkelijke zwart-wit prenten. Hij voegde op typisch Dalinese wijze, al associërend, gekleurde elementen toe en gaf hiermee deze reeks een surrealistische, in veel gevallen ook erotische lading.

Meer weten?

Bij de tentoonstelling verschijnt een prachtig geïllustreerde publicatie, een uitgave van WBOOKS. De catalogus toont de foto's van Robert Descharnes. De catalogus is via deze pagina verkrijgbaar voor € 24,95.

* Bron: Alain Bosquet, Salvador Dali: In gesprek met een genie. Gerrit Komrij vert. (Amsterdam 1972)

Bekijk ook:

Paper Tales
13 maart t/m 19 september 2021

Nieuwe presentatie
Altijd te zien

Vaste collectie
Altijd te zien