Foto Jan-Kees Steenman

Picasso's Suite Vollard - De man, de muze, de mythe

21 september 2021

Uit de collectie van de Fundación MAPFRE

Pablo Picasso (1881-1973) is een van de meest invloedrijke kunstenaars van de twintigste eeuw. In de jaren dertig werkte hij aan het absolute hoogtepunt van zijn grafisch werk: de Suite Vollard. Deze uit honderd etsen bestaande serie vormt een afspiegeling van zijn leven en geeft een inkijk in Picasso's creatieve denkwereld. Intieme werken die gaan over zijn liefde voor vrouwelijk schoon, erotiek, het kunstenaarschap, zijn bewondering voor Rembrandt en zijn vriendschap met kunsthandelaar Ambroise Vollard. Deze zeldzame serie, eigendom van de Fundación MAPFRE in Madrid, is slechts enkele malen aan publiek getoond. De complete reeks is vanaf 9 oktober te zien in Het Noordbrabants Museum.

De man 

Een kunstenaar van ‘de lijn’: met een snelle beweging van de hand tekende of schilderde Picasso een vogel, een vrouwengezicht of welke afbeelding dan ook. Zo helder als de door hem getekende lijn, zo bruisend was zijn leven en zo turbulent zijn relatie met geliefden. Hij was het voorbeeld van de mediterrane levensgenieter, macho, vrouwenverslinder. De van oorsprong Spaanse kunstenaar kwam in 1900 naar Parijs. In de twintigste eeuw was de stad het absolute centrum van de vernieuwende kunst. Picasso bezocht de cafés en bordelen van Montmartre, had contact met avant-gardistische dichters, schrijvers en kunstenaars zoals Henri Matisse en Georges Braque en nam alle nieuwe kunstbewegingen in zich op. Zo kwam hij tot zijn baanbrekende meesterwerken, waaronder de prenten van de Suite Vollard.

Picasso2

© Pablo Picasso, Minotaurus met een beker in zijn hand en een jonge vrouw, 1933.
c/o Pictoright Amsterdam 2021

De muze 

Vrouwen speelden een belangrijke rol in het leven van Picasso, wat wordt weerspiegeld in de Suite Vollard. De hoofdrol in deze reeks is weggelegd voor Marie-Thérèse Walter. Op zeventienjarige leeftijd ontmoet zij de veel oudere - al getrouwde - Picasso in een groot warenhuis in Parijs. Hij wordt gegrepen door haar klassieke gelaatstrekken en spreekt haar aan. Marie-Thérèse wordt zijn muze en geliefde. Haar verschijning met herkenbaar silhouet is door de hele Suite Vollard te vinden. Picasso's houding tegenover vrouwen was complex en vandaag de dag zelfs ondenkbaar, maar hij verbergt hierover in de prentenserie niets. De spanning van zijn liefdesleven is in de Suite Vollard dan ook goed voelbaar.

18 507516

Dora Maar (1907-1997), Picasso werkend aan Guernica, 1937. 
© Centre Pompidou, MNAM-CCI, Dist. RMN-Grand Palais 

De mythe 

Picasso liet zich vaak inspireren door de Griekse mythologie. In de Suite Vollard komt het figuur van de minotaurus veelvuldig voor. Een monsterachtig wezen dat half mens, half stier is en leeft van mensenvlees. Picasso identificeerde zichzelf met de stier als toonbeeld van kracht, maar ook met het beestachtige van de minotaurus.

FM001690 FM001627

© Pablo Picasso, Naakte vrouw zittend, met hoofd rustend op hand, 1934. c/o Pictoright Amsterdam 2021 (links)

© Pablo Picasso, Beeldhouwer, gehurkt model en gebeeldhouwd hoofd, 1933. c/o Pictoright Amsterdam 2021 (rechts)

De serie compleet 

De Suite Vollard dankt zijn naam aan de vooraanstaande Parijse kunsthandelaar en verzamelaar Ambroise Vollard. Hij steunde Picasso aan het begin van zijn loopbaan en gaf opdracht tot het maken van de Suite Vollard. De prenten voor deze reeks werden in meerdere oplages gedrukt, maar helaas kon Vollard zijn ambitie om de reeks etsen als luxe boek uit te geven niet waarmaken. Twee jaar na voltooiing van de reeks kwam Vollard om bij een tragisch auto-ongeluk. De prenten raakten verspreid. Slechts een beperkt aantal complete series bleef bewaard, waaronder deze reeks in de collectie van Fundación MAPFRE.

Extra verdieping  

De tentoonstelling start met een film die bezoekers met andere ogen naar het werk laat kijken. Beeldend kunstenaar Jasper Krabbé en conservator Hans November vertellen over hun fascinatie voor Picasso en zijn rake lijnen. Daarnaast toont beeldend kunstenaar Maartje van der Kruijs in het Grafisch Atelier Den Bosch de verschillende etstechnieken die Picasso heeft toegepast en vertelt zij wat de reeks zo bijzonder maakt.

Bekijk ook:

Persdossier inclusief beeldmateriaal